خانه / آخرین اخبار / توجه به مطالبات آذربایجان، آزمونی برای اصلاح‌طلبی
میثم قهوه‌چیان

توجه به مطالبات آذربایجان، آزمونی برای اصلاح‌طلبی

آیا اصلاحات ایرانی صدای آذربایجان ایران را خواهند شنید؟ آیا پیوند آذربایجان و اصلاحات تحکیم خواهد شد، رفتارشناسی اصلاح‌طلبان در انتخابات پیش‌رو آزمونی دیگر برای ملی‌بودن این‌جناح می‌تواند باشد، این مساله را می‌توان از دقت در مفهوم منافع همگانی اثبات کرد.

یول‌پرس: آیا اصلاحات ایرانی صدای آذربایجان ایران را خواهند شنید؟ آیا پیوند آذربایجان و اصلاحات تحکیم خواهد شد، رفتارشناسی اصلاح‌طلبان در انتخابات پیش‌رو آزمونی دیگر برای ملی‌بودن این‌جناح می‌تواند باشد، این مساله را می‌توان از دقت در مفهوم منافع همگانی اثبات کرد.

پیوند مطالبات خرد با منافع همگانی

میثم قهوچیان- کارشناس ارشد فلسفه دانشگاه تهران
میثم قهوچیان- کارشناس ارشد فلسفه دانشگاه تهران

امور ملی در پیوند با تک‌تک انسان‌هایی که در یک ملت هستند معنای خود را می‌یابد، به این معنا صحبت از آزادی اقتصادی وقتی معنا دارد که مراد از این آزادی، آزادی اصناف، اقتصادیون، تولیدگران و در یک کلام همه فعالان جامعه اقتصادی یک ملت باشد. فرض کنید من به عنوان یک کاندیدا از آزادی اقتصادی دم بزنم، اما در اهداف جزیی‌ام و یا عملکرد آتی‌ام اثری از توجه به آزادی جامعه اقتصادی وجود نداشته باشد، در این‌جا به نظر می‌رسد آنچه اتفاق افتاده است نوعی حقه بازی سیاسی است.

منافع همگانی اگر در پیوند با تک‌تک شهروندان نباشند، ابزارهایی برای بازی‌های سیاسی و رسیدن به منافع شخصی و جناحی خواهند بود. امور ملی معنای حقیقی خود را در بستر اجتماع و توجه به همه ملت خواهد یافت.

مطالبات خرد در جوامع با منافع همگانی نسبت دارد. آنچه باید در منافع همگانی دیده شود، منافع خردی به حق است در این معنا حقوق اقلیت‌ها، سبک‌های زندگی، زنان و… جزیی از منافع همگانی است. به بیان دیگر منافه همگانی توسط منافع خرد ساخته می‌شود و منافع خرد شرط لازم تحقق منافع همگانی هستند.

سخن از منافع همگانی، سخن از منافع اکثریت نیست، بلکه سخن از منافعی است که می‌تواند شامل همه بشود. به این معنا در حقوق سیاه‌پوستان همه سفید‌پوستان نیز ذی‌نفع خواهند بود، زیرا بخشی از منافع همگان منافع خردی است که آن را تشکیل می‌دهد.

منافع همگانی از این منظر شامل منافع خرد است و هر درکی که ناقض منافع خرد باشد، با منافع همگانی مخالفت کرده و آن را به منافع شخصی تبدیل خواهد کرد. در ادامه مثال پیشین اگر سفید پوستی با منافع سیاه پوستان مخالفت کند، هرچند علی‌الظاهر تنها با منافع سیاه‌پوستان مخالفت کرده‌ است اما از طریق مخالفت و نقض منافع خرد سیاه پوستان که شرط لازم منافع همگانی است، با کل آن که در واقع حق خود اوست نیز مخالفت کرده‌ است.

اصلاح‌طلبان و درک اهمیت مطالبات خرد

بی‌شک اصلاح‌طلبان بخشی از فعالان پیش‌رو سیاسی هستند، اما نمی‌توان از این جریان به گروهی یک‌دست یاد کرد. عدم یک‌دستی آن‌ها به عدم تشکیلاتی بودن آن‌ها باز می‌گردد. خصلت جناحی سبب شده است نه اندیشه که پیوندهای فردی و علقه‌های جناحی باعث شود تا افراد عضو جریان اصلاحات شوند. درک‌ اهمیت مطالبات خرد و سرشت منفعت همگانی یکی از مسائلی است که مورد آگاهی جمعی اصلاح‌طلبان قرار نگرفته است.

تبار اصلاح‌طلبان نشان‌ می‌دهد که آن‌ها در بخشی از تاریخ فارغ از درک مطالبات خرد بوده‌اند به این معنا که در دوره‌ای از تاریخ فعالیت در جمهوری اسلامی ایران، آن‌ها بخشی از یک جناح با منافع جناحی بوده‌اند. در انتخابات ۹۲ بود که اصلاح‌‍طلبان بیشتر به اهمیت منافع همگان پی بردند اما باز همه آن‌ها در این آگاهی سهیم نشده‌اند. اصلاح‌طلبان متوجه شده بودن که بسیار از مطالبات خرد وجود دارد که در شعار‌های کلی مانند توسعه، آزادی، برابری و … قابل بیان نیست.

توجه به مطالبات آذربایجان، آزمونی برای اصلاح‌طلبی

توجه به مطالبات شهروندان آذربایجانی نشان می‌دهد که بخشی از حقوق مصرح در قانون اساسی مورد خواست و تاکید‌ ‌آن‌هاست. این مطالبات و نیز بخش‌هایی از مطالبات توسعه‌ای و اقتصادی در این بخش از ایران این نکته مهم را بیان می‌کند که به شعار‌هایی بیش از شعارهای کلی نیاز است.

حمایت از سیدمحمد خاتمی و نیز دولت تدبیر و امید بی‌شک دو عنصر مهمی است که جریان اصلاح‌طلب را در همه جای ایران شکل می‌دهد اما با توجه به سرشت منافع همگانی، بدون توجه به نیاز‌های اضطراری و اساسی آذربایجان، اصلاح‌طلبان ایران به جریانی ملی ارتقا نخواهند یافت و در حد جریانی جناحی و شخصی خواهند ماند.

مسائلی مانند دریاچه ارومیه، مسکوت ماندن شعار فرهنگستان زبان ترکی، توجه جدی به وضعیت بی‌کاری و عمران این مناطق و مسائل بسیار دیگر گره‌گاه‌هایی است که باید اصلاح‌طلبان خود را در آذربایجان به آن متصل کنند. به نظر می‌رسد بدون توجه به مطالبات آذربایجان، اصلاحات در این خطه از ایران معنای دقیق مورد ادعای خود را نخواهد داشت.

ضرورت توجه به مسائل آذربایجان موجبات حرکت از کلیت به سوی جزئیت خواهد بود و سبب خواهد شد تا اعتماد مردم به سوی ایشان جلب شود. اجرای فصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در خصوص همه مردم ایران لازم الاجراست. مطالبات استان‌های آذربایجان نیز چیزی خارج از مطالبات قانونی نیست و تنها بیان مصادیق این حقوق در خصوص یک منطقه خاص از ایران است. هرچند به نظر می‌رسد پس از سلا ۹۲ اصلاح‌طلبان به طرح مطالبات خرد نزدیک شده‌اند انتخابات ۹۴ آزمومی دیگری در مردمی و ملی بودن این جناح سیاسی باشد.

میثم قهوه‌چیان- کارشناس ارشد فلسفه از دانشگاه تهران

اختصاصی یول‌پرس- باز نشر با ذکر منبع بلامانع می باشد

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *